SOẠN BÀI TỔNG KẾT VỀ TỪ VỰNG

     

ngặt nghèo, nho nhỏ, giam giữ, gật gù, bó buộc, tươi tốt, giá buốt lùng, bong bóng bèo, xa xôi, cỏ cây, đưa đón, nhường nhịn nhịn, rơi rụng, mong muốn muốn, lấp lánh.

Bạn đang xem: Soạn bài tổng kết về từ vựng

Trả lời:

Xác định tự ghép và từ láy:

- trường đoản cú láy: ngặt nghèo, nho nhỏ, gật gù, giá buốt lùng, xa xôi, tủ lánh

- từ bỏ ghép: giam giữ, đưa đón, bó buộc, nhường nhịn, tươi tốt, rơi rụng, bọt bèo, cỏ cây, muốn muốn

 

Câu 3 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Trong những từ láy sau đây, trường đoản cú láy nào bao gồm sự “giảm nghĩa” và từ láy nào tất cả sự “tăng nghĩa” đối với nghĩa của nhân tố gốc?

trăng trắng, sạch mát sành sanh, đèm đẹp, giáp sàn sạt, nho nhỏ, lành lạnh, nhấp nhô, xôm xốp

Trả lời:

Xác định từ bỏ láy sút nghĩa cùng từ láy tăng nghĩa:

- từ láy giảm nghĩa: Trăng trắng, đèm đẹp, nho nhỏ, lành lạnh, nhấp nhô, xôm xốp

- trường đoản cú láy tăng nghĩa: sạch sành sanh, gần kề sàn sạt


Phần II


Video trả lời giải


THÀNH NGỮ

Câu 1 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại quan niệm thành ngữ.

Trả lời:

Khái niệm: thành ngữ là 1 tập hòa hợp từ cấu trúc tương đối ổn định, biểu hiện một ý nghĩa hoàn chỉnh.

 

Câu 2 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Trong những tổng hợp từ sau đây, tổng hợp nào là thành ngữ, tổng hợp nào là tục ngữ?

a) gần mực thì đen, ngay gần đèn thì sáng

b) đánh trống vứt dùi

c) chó treo mèo đậy

d) được voi đòi tiên

e) nước mắt cá chân sấu

Giải say mê nghĩa của mỗi thành ngữ, phương ngôn đó.

Trả lời:

- Thành ngữ :

+ Đánh trống vứt dùi: thao tác bỏ dở, chưa tới nơi đến chốn, thiếu trách nhiệm.

+ Được voi đòi tiên: tham lam, được cái đó lại muốn gồm cái khác.

+ Nước mắt cá chân sấu: sự thương xót, cảm thông giả chế tác đánh lừa tín đồ khác.

- Tục ngữ:

+ ngay gần mực thì đen, ngay gần đèn thì sáng: trả cảnh, môi trường sống có ảnh hưởng lớn đến tính cách, phẩm chất con người.

+ Chó treo mèo đậy: Thức nạp năng lượng treo cao để tránh chó ăn, và bít kĩ để quán triệt mèo lục đớp. Ý khuyên nhủ cảnh giác cửa nẻo rương săng để phòng trộm cuỗm mất.

 

Câu 3 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Tìm nhì thành ngữ bao gồm yếu tố chỉ động vật và hai thành ngữ có yếu tố chỉ thực vật. Giải thích ý nghĩa sâu sắc và đặt câu với mỗi thành ngữ tìm kiếm được.

Trả lời:

* Thành ngữ gồm yếu tố chỉ cồn vật:

+ Chó cắm áo rách: đã khó khăn lại chạm mặt thêm tai họa.

+ Ếch ngồi đáy giếng: rất nhiều kẻ sống trong môi trường nhỏ dại hẹp, không nhiều tiếp xúc mà cho rằng mình khiếp gớm, kiêu căng, tự phụ.

* Đặt câu:

+ Gia cảnh đã nghèo khó, lại thêm chứng tí hon đau, và đúng là chó cắm áo rách nát mà.

+ Hắn ta tưởng mình tài giỏi, có năng khiếu nhưng cứ quanh luẩn quẩn một vùng đất bé bé dại thì cũng chỉ với ếch ngồi đáy giếng nhưng mà thôi.

* Thành ngữ bao gồm yếu tố chỉ thực vật:

+ Dây cà ra dây muống: nói, viết rườm rà, dài dòng.

+ Cưỡi chiến mã xem hoa: làm việc qua loa, đại khái, không đi sâu bỏ ra tiết.

* Đặt câu:

+ Cậu nói gọn nhẹ thôi, cứ dây cà ra dây muống nuốm thì ai phát âm được !

+ Dù chỉ là bài tham khảo thêm nhưng cũng khá quan trọng, thiết yếu học phong cách cưỡi ngựa chiến xem hoa được đâu.

 

Câu 4 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Tìm hai vật chứng về việc sử dụng thành ngữ vào văn chương.

Trả lời:

Hai thành ngữ trong số tác phẩm văn chương:

- Một nhì nghiêng nước nghiêng thành (trong “Truyện Kiều” của Nguyễn Du)

- Bảy nổi cha chìm với quốc gia (trong Bánh trôi nước của hồ nước Xuân Hương)


Phần III


Video trả lời giải


NGHĨA CỦA TỪ

Câu 1 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại tư tưởng nghĩa của từ.

Trả lời:

Nghĩa của từ bỏ là văn bản (sự vật, tính chất, hoạt động, quan hệ,...) mà lại từ biểu thị.

 

Câu 2 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Chọn cách hiểu đúng một trong những cách phát âm sau:

a) Nghĩa của từ mẹ là “người phụ nữ, tất cả con, nói trong quan hệ nam nữ với con”.

b) Nghĩa của từ bà mẹ khác với nghĩa của từ bỏ bố ở đoạn nghĩa “người phụ nữ, gồm con”.

c) Nghĩa của từ chị em không biến đổi trong nhị câu: người mẹ em siêu hiền và thảm bại là người mẹ thành công.

d) Nghĩa của trường đoản cú mẹ không có phần tầm thường với nghĩa của từ bỏ bà.

Trả lời:

Cách đọc (a) đúng. Các cách phát âm khác không tương xứng (câu b), hoặc gọi sai (câu c, d).

 

Câu 3 (trang 123 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Cách giải thích nào trong hai cách lý giải sau là đúng? vì chưng sao?

Độ lượng là:

a) đức tính rộng lớn lượng, dễ thông cảm với những người có sai lầm và dễ tha thứ.

b) rộng lớn lượng, dễ thông cảm với những người có sai lạc và dễ dàng tha thứ.

Trả lời:

(a) là các danh từ, tất yêu lấy một các danh từ để giải thích cho một tính từ (độ lượng).

(b) là bí quyết giải thích và đúng là vì dùng các tính trường đoản cú để lý giải cho một tính từ.


Phần IV


Video lý giải giải


TỪ NHIỀU NGHĨA VÀ HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ

Câu 1 (trang 124 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại khái niệm từ nhiều nghĩa và hiện tượng kỳ lạ chuyển nghĩa của từ.

Trả lời:

Khái niệm:

- Từ gồm thể có rất nhiều nghĩa

- đưa nghĩa là hiện tượng đổi khác nghĩa của từ, tạo thành từ các nghĩa.

- Trong từ không ít nghĩa gồm nghĩa gốc và nghĩa chuyển

+ nghĩa gốc là nghĩa mở ra từ đầu, làm các đại lý hình thành nghĩa chuyển

+ nghĩa gửi là nghĩa được hiện ra trên cửa hàng nghĩa gốc.

Xem thêm: Soạn Văn 9 Bài Nghị Luận Về Một Đoạn Thơ Bài Thơ, Bài Thơ, Soạn Văn 9: Nghị Luận Về Một Đoạn Thơ, Bài Thơ

Câu 2 (trang 124 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Trong hai câu thơ sau, trường đoản cú hoa trong thềm hoa, lệ hoa được dùng theo nghĩa cội hay nghĩa chuyển? rất có thể coi đây là hiện tượng gửi nghĩa làm xuất hiện thêm từ những nghĩa được không? vì sao?

Nỗi mình thêm tức nỗi nhà,

Thềm hoa một cách lệ hoa mấy hàng!

(Nguyễn Du, Truyện Kiều)

Trả lời:

- trong 2 câu thơ thì từ bỏ hoa dùng với nghĩa chuyển (đẹp, quý phái trọng, tinh khiết)

- tự "hoa" không phải là hiện tượng kỳ lạ chuyển nghĩa làm mở ra từ nhiều nghĩa bởi nó chỉ cần nghĩa lâm thời, ko được lý giải trong từ bỏ điển.


Phần V


Video chỉ dẫn giải


TỪ ĐỒNG ÂM

Câu 1 (trang 124 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại khái niệm từ đồng âm. Rõ ràng hiện tượng từ nhiều nghĩa với hiện tượng kỳ lạ từ đồng âm.

Trả lời:

Khái niệm: là từ phát âm giống như nhau nhưng lại nghĩa hoàn toàn khác nhau.

* sáng tỏ từ đồng âm và từ không ít nghĩa:

- từ bỏ đồng âm là các từ có hình thức âm thanh như là nhau nhưng lại nghĩa hoàn toàn khác nhau, không liên quan đến nhau.

- từ rất nhiều nghĩa: những nghĩa của từ có liên quan đến nhau.

 

Câu 2 (trang 124 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Trong nhị trường vừa lòng (a) cùng (b) sau đây, trường vừa lòng nào có hiện tượng từ rất nhiều nghĩa, trường vừa lòng nào có hiện tượng lạ từ đồng âm? vì chưng sao?

a) Từ lá trong:

Khi mẫu lá xa cành

Lá không hề màu xanh

nhưng sao em xa anh

Đời vẫn xanh rời rợi.

(Hồ Ngọc Sơn, gửi em bên dưới quê làng)

và trong: khu vui chơi công viên là lá phổi của thành phố.

b) Từ con đường trong:

Đường ra trận mùa này đẹp nhất lắm.

(Phạm Tiến Duật, Trường đánh Đông, Trường tô Tây)

và trong: Ngọt như đường.

Trả lời:

a) từ bỏ lá: từ nhiều nghĩa (Nghĩa của tự “lá” trong “lá phổi” rất có thể coi là hiệu quả chuyển nghĩa của tự “lá” trong “lá xa cành”)

b) từ bỏ đường: trường đoản cú đồng âm (hai từ gồm vỏ ngữ âm giống như nhau nhưng nghĩa của từ bỏ “đường” trong “đường ra trận” không có mối tương tác nào với nghĩa của trường đoản cú “đường” trong “ngọt như đường”.


 TỪ ĐỒNG NGHĨA

Câu 1 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại có mang từ đồng nghĩa.

Trả lời:

Khái niệm: là đầy đủ từ tất cả nghĩa như thể nhau hoặc gần giống nhau.

 

Câu 2 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Chọn bí quyết hiểu đúng trong số những cách hiểu sau:

a) Đồng nghĩa là hiện tượng chỉ tất cả trong một vài ngôn ngữ trên vậy giới.

b) Đồng nghĩa lúc nào cũng là quan hệ tình dục nghĩa thân hai từ, không có quan hệ đồng nghĩa giữa cha hoặc hơn cha từ.

c) các từ đồng nghĩa tương quan với nhau bao giờ cũng bao gồm nghĩa hoàn toàn giống nhau.

d) những từ đồng nghĩa tương quan với nhau rất có thể không thay thế sửa chữa nhau được trong vô số nhiều trường thích hợp sử dụng.

Trả lời:

Chọn giải pháp hiểu (d). Tự đồng nghĩa hoàn toàn có thể thay thế cho nhau trong một vài trường hợp, phần nhiều các trường hòa hợp là đồng nghĩa không hoàn toàn, ko thể cầm cố thế.

 

Câu 3 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Đọc câu sau:

Khi tín đồ ta đã ngoại trừ 70 xuân thì tuổi thọ càng cao, sức khỏe càng thấp.

(Hồ Chí Minh, Di chúc)

Trả lời:

Từ "xuân" có thể thay rứa từ "tuổi" do từ "xuân" đã đưa nghĩa theo cách làm hoán dụ (lấy một khoảng thời gian trong năm ráng cho năm, tức lấy thành phần thay cho toàn thể). Việc thay từ bỏ "xuân" cho biết tinh thần sáng sủa và sự dí dỏm (vì mùa xuân là hình hình ảnh sự tươi trẻ, của sức sống mạnh khỏe mẽ).


Phần VII


Video trả lời giải


TỪ TRÁI NGHĨA

Câu 1 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại có mang từ trái nghĩa.

Trả lời:

Khái niệm: là đầy đủ từ có ý nghĩa hoàn toàn trái ngược nhau

 

Câu 2 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Cho biết trong các cặp từ sau đây, cặp trường đoản cú nào bao gồm quan hệ trái nghĩa: ông – bà, xấu – đẹp, xa – gần, voi – chuột, tối ưu – lười, chó – mèo, rộng – hẹp, giàu – khổ.

Trả lời:

Cặp trường đoản cú trái nghĩa: xấu - đẹp; xa - gần; rộng lớn - hẹp

 

Trả lời câu 3 (trang 125 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Cho hầu như cặp tự trái nghĩa sau: sống – chết, yêu thương – ghét, chẵn – lẻ, cao – thấp, cuộc chiến tranh – hoà bình, già – trẻ, nông – sâu, nhiều – nghèo.

Có thể xếp đầy đủ cặp từ trái nghĩa này thành nhị nhóm: đội 1 như sinh sống – chết (không sống tức là đã chết, không chết tức là còn sống), đội 2 như già – trẻ (không già không tức là trẻ, không trẻ không có nghĩa là già). Hãy cho biết thêm mỗi cặp từ trái nghĩa còn lại thuộc đội nào.

Trả lời:

Các cặp tự trái nghĩa:

- thuộc nhóm với sinh sống – chết: cuộc chiến tranh – hòa bình

=> trình bày hai khái niệm đào thải nhau.

- cùng nhóm với già – trẻ: yêu – ghét, cao – thấp, nông – sâu, nhiều – nghèo, đực – cái

=> các khái niệm trái chiều nhau.


Phần VIII


Video gợi ý giải


CẤP ĐỘ KHÁI QUÁT CỦA NGHĨA TỪ NGỮ

Câu 1 (trang 126 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại khái niệm lever khái quát của nghĩa từ ngữ.

Trả lời:

Nghĩa của một từ hoàn toàn có thể hẹp tốt rộng rộng nghĩa của từ bỏ khác call là cấp độ khái quát lác của từ ngữ.

 

Câu 2 (trang 126 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Vận dụng kỹ năng và kiến thức về những kiểu kết cấu từ giờ Việt sẽ học nghỉ ngơi lớp 6 và lớp 7 nhằm điền các từ ngữ phù hợp vào các ô trống trong sơ đồ dùng sau. Lý giải nghĩa của không ít từ ngữ đó theo cách dùng tự ngữ nghĩa rộng lớn để giải thích nghĩa của từ ngữ nghĩa hẹp. Chẳng hạn: từ 1-1 là từ tất cả một tiếng. (Để lý giải nghĩa của từ 1-1 phải cần sử dụng một nhiều từ trong những số đó có trường đoản cú là từ gồm nghĩa rộng lớn so với từ bỏ đơn.)

Trả lời:

*


Phần IX


Video lí giải giải


TRƯỜNG TỪ VỰNG

Câu 1 (trang 126 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Ôn lại quan niệm trường từ vựng.

Trả lời:

Trường tự vựng là tập hợp của các từ có ít nhất một nét bình thường về nghĩa.

 

Câu 2 (trang 126 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)

Vận dụng kiến thức về trường từ bỏ vựng nhằm phân tích sự rất dị trong biện pháp dùng từ tại vị trí trích sau:

Chúng lập ra công ty tù nhiều hơn nữa trường học. Bọn chúng thẳng tay chém giết mổ những tình nhân nước thương nòi của ta. Chúng tắm các cuộc khởi nghĩa của ta một trong những bể máu.

Xem thêm: Hóa Học Lớp 8, Hóa 8 - Các Dạng Bài Tập Hóa 8 Đầy Đủ Nhất

(Hồ Chí Minh, Tuyên ngôn độc lập)

Trả lời:

Các từ thuộc trường trường đoản cú vựng:

- yêu nước, yêu thương nòi, các cuộc khởi nghĩa: cùng trường nghĩa về niềm tin yêu nước → khơi dậy lòng tin nhân dân, lòng yêu thương Tổ quốc, tố cáo thực dân.