TIỂU SỬ NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU

     
*

*
Tiếng Việt
*
English

*

*

*

*

*

*


Tiểu sử Nguyễn Đình Chiểu

*

Tượng nuốm Nguyễn Đình Chiểu

Nguyễn Đình Chiểu tục gọi là vắt Đồ Chiểu (khi dạy dỗ học), tự mạnh mẽ Trạch, hiệu Trọng Phủ, ăn năn Trai (sau khi bị mù) sinh ngày 13 mon 5 năm Nhâm Ngọ, tức ngày một tháng 7 năm 1822 tại xóm Tân Khánh, thị trấn Bình Dương, lấp Tân Bình, thức giấc Gia Định (nay thuộc tp Hồ Chí Minh).

Bạn đang xem: Tiểu sử nguyễn đình chiểu

Ông xuất thân trong một mái ấm gia đình nhà Nho. Thân sinh của Nguyễn Đình Chiểu là Nguyễn Đình Huy từ Dương Minh phủ quê ngơi nghỉ Thừa Thiên vào Gia Định khoảng chừng năm 1822 có tác dụng Thư lại trong dinh Tổng trấn Gia Định thành của Tả quân Lê Văn Duyệt. Vào Gia Định, Nguyễn Đình Huy cưới người vợ thứ là bà Trương Thi Thiệt xã Tân Thới, huyện Bình Dương, sinh được bảy fan con, Nguyễn Đình Chiểu là con trai đầu lòng.Nguyễn Đình Chiểu hiện ra trong thời kỳ cơ chế phong con kiến mục nát biểu hiện những mâu thuẫn xã hội nóng bức và đang đi vào con đường bế tắc. Tình hình giang sơn dưới triều Nguyễn thiệt bi đát. Dân cày ngày càng nghèo đói hóa. Ruộng đất hầu hết đều bên trong tay triều đình, quan lại lại, địa nhà phong kiến. Nông dân những nơi không có một tấc đất gặm dùi. Tô, thuế, sưu, dịch rất là nặng nề. Nàn đói và bệnh dịch hoành hành các nơi. Hàng ngàn người chết đói và chết vì căn bệnh dịch, những nơi dân đói khổ quá bắt buộc bỏ thôn kéo đi tha phương cầu thực. Trào lưu nông dân hạn chế lại triều đình nổ ra ở các nơi, như Phan Bá Vành (1821) Lê Duy Lương với Lê Duy Hiển (1831), Lê Văn Khôi (1833), Nùng Văn Vân (1833), Lê Duy Cừ và Cao Bá quát lác (1858), Lê Duy Minh với Trần Văn Tùng (1858), Nguyễn Văn Thịnh tức Cai rubi (1862) v.v…Năm Qúy Tỵ (1833) Lê Văn lưu ý chết, Minh Mạng vốn ghét Lê Văn Duyệt bởi Duyệt công ty trương bức tốc quyền hành địa phương của dinh Tổng trấn, vả lại Duyệt là một người không ủng hộ bài toán đưa Minh Mạng đăng vương vua, nhưng lại Lê Văn chuẩn y vốn nằm trong hạng khai quốc công thần của Gia Long lại thế binh quyền, uy thế rất cao nên Minh Mạng cạnh tranh trừng Trị ông ta. Khi Lê Văn thông qua chết, bầy quan lại tay không nên của Minh Mạng đến cố Duyệt như tổng đốc Nguyễn Văn Quế, bố chánh Bạch Xuân Nguyên vẫn dựng lên vụ án Lê Văn để mắt có âm mưu khởi loạn. Lê Văn chú tâm bị truất không còn chức vụ, xiềng mả, tổng thể gia nhân bị hạ ngục, chức tổng trấn Gia Định thành bị bến bãi bỏ. Lê Văn Khôi bé nuôi của Lê Văn xem xét được sự cỗ vũ của tù hãm nhân, quân lính và quần chúng địa phương hạn chế lại triều đình, chiếm phần thành Phiên An (Sài Gòn) bắt thịt Nguyễn Văn Quế cùng Bạch Xuân Nguyên. Cuộc nổ dậy của Lê Văn Khôi nghỉ ngơi Gia Định kéo dãn dài đến năm 1835 thì bị triều đình đơn vị Nguyễn lũ áp rất là dã man hàng vạn bị bị tiêu diệt và chôn chung vào một huyệt phệ mà triều đình Nguyễn gọi là “Mả Ngụy”.Khi cuộc nổi lên của Lê Văn Khôi bùng phát ở Gia Định, Nguyễn Đình Huy thân sinh của Nguyễn Đình Chiểu quăng quật nhiệm sở trốn về Huế và bị triều đình biện pháp chức. Sau đó ông tìm phương pháp đưa Nguyễn Đình Chiểu ra Huế ở nhờ vào một người bạn thân để Nguyễn Đình Chiểu có điều kiện học hành, năm đó Nguyễn Đình Chiểu được 12 tuổi.Sau tám năm chuyên cần học hành, năm 1840, Nguyễn Đình Chiểu về Gia Định. Tại trường thi hương Gia Định khoa thi năm Quý Mão (1843), Nguyễn Đình Chiểu đỗ Tú Tài, năm ấy ông được 21 tuổi. Lúc đó một công ty họ Võ hứa hẹn gả con gái cho ông.Năm Bính Ngọ (1846) Nguyễn Đình Chiểu ra Huế học ngóng này dự khoa thi Hội năm Kỷ Dậu (1849) tại gớm đô, nhưng không đến ngày thi thì ông cảm nhận tin người mẹ mất. Chạm chán tin bi hùng đột ngột, Nguyễn Đình Chiểu ra quyết định bỏ thi cùng với những người em về bên Nam chịu tang mẹ. Trên nhịn nhường đi vị thương khóc và bệnh hoạn xẩy ra dọc mặt đường ông bị mù mắt. Trong thời gian bị bệnh, ông ngự tận nhà ông lang Trung trên Quảng Nam nhằm dưỡng dịch và cũng tại trên đây ông học tập được nghề thuốc. Năm ấy Nguyễn Đình Chiểu 27 tuổi.Bị tật nguyền, dở dang việc công danh đang lứa tuổi thanh xuân, Nguyễn Đình Chiểu vô cùng đau lòng về cảnh ngộ của mình. Thế nhưng ông ko nản chí, tuyến phố lập thân bằng khoa cử không hề hy vọng, ông quyết chổ chính giữa đem sở học của chính mình làm hồ hết việc có ích cho đời, hữu dụng lợi cho nhân dân.Sau lúc mãn tang mẹ, Nguyễn Đình Chiểu mở trường dạy dỗ học ở Bình Vi (Gia Định), liên tiếp nghiên cứu giúp nghề có tác dụng thuốc và bước đầu sáng tác thơ văn. Trước đây ông đặt tên hiệu cho doanh nghiệp là dũng mạnh Trạch lấp hay Trọng Phủ,sau lúc bị mù lòa ông lấy biệt hiệu là ân hận Trai (cái bên tối). Từ khi chạm mặt phải cảnh không may trở thành bạn tàn tật, đời riêng biệt của ông lại thêm lắm nỗi đau buồn. Khi ông vừa đỗ Tú Tài sinh sống Gia Định, một công ty phú hộ trong vùng hẹn gả phụ nữ cho ông, tuy thế khi ông bị mù thì công ty kia bội ước. Không tính 30 tuổi Nguyễn Đình Chiểu vẫn sống đơn chiếc và search nguồn vui trong bài toán dạy dỗ môn sinh, thỉnh thoảng lại chữa bệnh hỗ trợ cho đồng bào.Một tín đồ học trò của Nguyễn Đình Chiểu là Lê Tăng Quýnh thôn Thanh Ba, nên Giuộc, khôn cùng mến phục cùng thông cảm thâm thúy với cảnh ngộ của thầy đang xin với mái ấm gia đình gả em gái thứ năm là Lê Thị Điền cho người thầy học của mình. Đây là thời kỳ Nguyễn Đình Chiểu vừa dạy dỗ học vừa biến đổi truyện Lục Vân Tiên nổi tiếng, một tác phẩm mang tính chất từ truyện của tác giảTrong thời gian Nguyễn Đình Chiểu gặp phải những tai biến thì non sông ngày càng lâm vào cảnh rối ren. Năm 1858, giặc Pháp nổ súng lấn chiếm cửa Hàn (Đà Nẵng) mở màn cuộc cuộc chiến tranh xâm lược nước ta. Ngày 17 – 2 1859, Pháp đưa chiến thuyền theo của biển bắt buộc Giờ vào đánh chiếm thành Gia Định. Từ đây Nguyễn Đình Chiểu cùng thông thường số phận với nhân dân trong trả cảnh đất nước quê hương nhuộm màu khói lửa.Giặc Pháp chỉ chiếm thành Gia Đinh, Nguyễn Đình Chiểu về quê cùng vợ tại thôn Thanh Ba, phải Giuộc ông đã tận mắt chứng kiến tội ác man rợ của giặc và trận chiến đấu vô cùng kiêu dũng của nghĩa binh ở những vùng bao bọc và bao gồm tại nơi ông cư ngụ. Dù sẽ mù lòa, nhưng lại Nguyễn Đình Chiểu rất là gắn bó với nghĩa quân yêu nước, ông vẫn thường xuyên thu từ liên lạc với những người lãnh đạo nghĩa quân. Em út của ông là Nguyễn Đình Huân võ thuật trong hang ngũ nghĩa quân của Đốc binh là hoạt động trong vùng Biên Hòa, Gia Định.Thời gian ở phải Giuộc, Nguyễn Đình Chiểu đã hoàn thành sáng tác truyện Dương trường đoản cú - Hà Mậu, trong các số đó ông phê phán đầy đủ điều vô lý của phật giáo và đạo Thiên chúa, đề cao đạo lý làm người của đạo Nho. Cũng chính trong thời hạn này ông dã viết tác phẩm lừng danh “Văn tế nghĩa dân bị tiêu diệt trận phải Giuộc”. Ngày 14 – 12 – 1861, quân Pháp lấn chiếm Cần Giuộc, Tân An, gò Công. Ba tỉnh miền Đông lần lượt lâm vào hoàn cảnh tay giặcTình hình tổ quốc ngày càng một black tối, triều đình bên Nguyễn nhu nhược ươn hèn đã ký kết hiệp ước năm 1862 nhượng ba tỉnh miền Đông Nam bộ (Gia Định, Biên Hòa, Định Tường) và đảo Côn Lôn mang lại Pháp, xác nhận quyền thoải mái thông thương, tự do thoải mái truyền đạo và đền bù chiến phí trăng tròn triệu phơ-răng trong tầm 10 năm. Khắp nơi trong vùng giặc chiếm, sĩ phu yêu thương nước kéo nhau ghen địa về tía tỉnh miền Tây hiện giờ còn bên dưới sự kiểm soát của triều đình. Nguyễn Đình Chiểu với gia quyến yêu cầu rời phải Giuộc về bố Tri và sống nghỉ ngơi đây cho đến cuối đời. Những lãnh tụ nghĩa quân như Trương Định và nhiều người khác đã chống lại lệnh giải binh của triều đình, tự động hóa dựng cờ kháng Pháp, tổ chức bảo trì và mở rộng cuộc đao binh ở Gia Định – đụn Công. Trương Định theo nguyện vọng của dân chúng không tuân lệnh điều đụng đi địa điểm khác của triều đình, sống lại lô Công thuộc vơi dân chúng đánh giặc, được quần chúng suy ông là “Bình Tây Đại Nguyên Soái”. Căn cứ của Trương Định đặt tại Gò Công, cơ mà tầm buổi giao lưu của ông cực kỳ rộng. Từ đụn Công, Trương Định liên kết với nghĩa binh của Đỗ Trình Thoại sinh sống Bình Hòa, Phan Văn Đạt và Lê Cao Dõng làm việc Tân An, Nguyễn Văn lịch tức Nguyễn Trung Trực sinh sống Nhật Tảo, tủ cậu, è cổ Xuân Hòa sinh sống Thuộc Nhiêu, Mỹ Tho… và đang trở thành người lãnh đạo kiệt xuất của phong trào.

Nguyễn Đình Chiểu ko trực tiếp say mê gia tấn công giặc, nhưng ông trả toàn đồng tình hành động ngăn chặn lại “thiên tử chiếu” của Trương Định và những sĩ phu kháng Pháp. Ông thông thường có thư từ tương tác với Trương Định và một số lãnh tụ nghĩa quân. Trương Định hết sức mến phục ông, thường gửi thư hỏi ý kiến về bài toán dân việc nước.Trong thời gian về ba Tri, Nguyễn Đình Chiểu đã cùng rất Phan Văn Trị, Huỳnh Mẫn Đạt chế tác thơ văn phê phán sự nhu nhược của triều đình và bầy quan lại bất tài, gạch mặt xấu xí của bon nho sĩ đầu hang giặc như Tôn lâu Tường. Phong trào tự động kháng chiến của nhân dân tuy vậy rất oanh liệt, tuy vậy không ngang mức độ với kẻ thù, rốt cuộc đều chịu chiến bại rất đau đớn. Năm 1864, Trương Định bị bội nghịch bội, trong hành động ông bị yêu quý nặng và tự gần kề không để lâm vào tình thế tay địch, nghĩa quân lần lượt tan rã.Năm 1867, giặc Pháp chiếm đóng luôn luôn ba tỉnh miền tây nam Bộ (Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên), Phan Thanh Giản uống thuốc độc tự tử. Phong trào kháng chiến kháng Pháp của dân chúng tạm lắng một lúc rồi lại bùng lên. Phan Liêm với Phan Tôn nổ lên ngơi nghỉ bến Tre. Nguyễn Hữu Huân sau 7 năm bị đày ở nước ngoài trở về lại khởi nghĩa làm việc Mỹ Tho, Nguyễn Trung Trực khởi binh ngơi nghỉ Rạch Giá. An hem Đỗ vượt Luông, Đỗ vượt Tự chuyển động ở làm việc vùng nên Thơ, bạc Liêu, Phan Tòng ở cha Tri. Trào lưu “đạo lành” của è Văn Thành ngơi nghỉ Sa Đéc, Long Xuyên, Châu Đốc. Nguyễn Văn Bường với Phạm Văn Hớn khởi nghĩa ở vùng Bà Điểm, Hóc Môn. Mặc dù nhiên, những trào lưu cuối cùng cũng trở thành giặc Pháp bầy áp tung rã. Tiếp theo, năm 1873, thành hà thành thất thủ lần máy nhất. Nguyễn Tri Phương trúng đạn rồi tuyệt thực chết. Năm 1882 thành phố hà nội thất thủ lần trang bị hai, Hoàng Diệu tuẫn tiết. Năm 1885, giặc Pháp chiếm kinh thành Huế, vua Hàm Nghi chạy ra Quảng Trị xuống chiếu lôi kéo Cần Vương. Năm 1888, Hàm Nghi bị tóm gọn và bị đi đày đi An-giê-ri. Niềm hi vọng của mọi fan và của Nguyễn Đình Chiểu về công cuộc chống Pháp giữ gìn giang sơn đến đây đành tắt hẳn.Cuộc kungfu chống quân Pháp thôn tính của nghĩa binh tuy nên chịu thất bại vị sức yếu, ráng cô, cơ mà gương hy sinh can đảm của quần chúng. # và những lãnh tụ nghĩa binh vẫn chói ngời trong thâm tâm trí đa số người. Hồ Huân Nghiệp dìm thơ trước lúc chịu chết. Thủ Khoa Huân lúc giặc đưa ra xử chém. Thái độ rất yên tâm ung dung. Phan Văn Đạt chửi mắng kẻ thù trước lúc ngả xuống. Nguyễn Trung Trực trước giờ đồng hồ bị hành hình vẫn nói với kẻ thù:

“Bao giờ khu đất này hết cỏ thì mới hết fan Nam đánh Tây”.Lịch sử đau thương nhưng lại oanh liệt của dân tộc, tấm gương hy sinh kiêu dũng của những anh hùng liệt sĩ mang tên và ko tên đã khiến cho Nguyễn Đình Chiểu xúc cảm hết mức độ mãnh liệt, ngòi cây bút yêu nước của ông đã phản ánh hầu như tấm gương ấy dưới những thể một số loại văn học khác nhau một giải pháp đậm đà, sâu sắc, rung hễ lòng người. Văn thơ yêu nước là một trong mảng sáng tác khủng giàu tính chiến đấu, đỉnh điểm trong toàn bộ sự nghiệp chế tác văn học ở trong nhà thơ lớn Nguyễn Đình Chiểu.Những ngày sinh sống ở ba Tri là hầu như ngày gian khổ nhất của nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu, những người bạn đồng tâm, đồng chí phần béo đã hy sinh, số sót lại tị địa ra Bình Thuận. Ông sống âm thầm đau khổ vừa dạy dỗ học vừa làm thuốc góp dân. Thời gian này ông lấy hết tâm huyết gửi gắm vào các bài văn tế, thơ điếu đầy ai oán thương khóc những người vì nước quên mình và chế tác truyện "Ngư tiều y thuật vấn đáp" gồm nôi dung vừa dạy thuốc vừa dạy người, trong đó rất nổi bật lên vai trung phong hồn với ý chí yêu quý dân, yêu thương nước, khí phách kiên tung bất khuất của chính bản thân tác giả.Bọn thực dân Pháp cực kỳ xảo quyệt, bọn chúng biết Nguyễn Đình Chiểu có uy tín bự trong dân buộc phải tìm bí quyết mua chuộc ông. Tên Misen Pông sông (Michel Ponchon), thức giấc trưởng tỉnh bến tre mấy lần đến chạm chán Nguyễn Đình Chiểu. Hắn vờ vịt xin ông nhuận sắc mang đến tập thơ Lục Vân Tiên mà lại hắn cho là 1 tác phẩm rất rất đáng trân trọng. Hắn tỏ ý hy vọng cấp tiền đến ông thời gian tuổi già, lần cuối cùng hắn đặt vụ việc trả lại đất đai cũ vị trí quê nhà của ông sống Gia Định mà lại chúng đã sở hữu đoạt.

Những lần gặp gỡ gỡ và đối diện với thương hiệu Pông sông, Nguyễn Đình Chiểu đang tỏ thái độ dứt khoát, khảng khái không đồng ý mọi ý kiến đề xuất của kẻ thù. Ông đã thẳng thừng trả lời Pông sông :

“Nước chung đã mất, đất riêng còn có được sao?”.

Xem thêm: Quần Bò Ống Rộng Phối Với Áo Gì, 10+ Cách Phối Đồ Với Quần Jean Ống Rộng Sành Điệu

Cuối thuộc Pôngsông hỏi ông ý muốn gì? Ông nói: Muốn được làm lễ tế nghĩa quân lục thức giấc trận vong, những người dân vì nước quên mình nhưng mà ông khôn xiết kính phục.

Nguyễn Đình Chiểu tắt thở trong 1 căn nhà nhỏ dại tại làng an yên Đông (gần chợ tía Tri, nằm trong Trị trấn cha Tri ngày nay), thọ 66 tuổi. Nhân dân, chúng ta bè, học tập trò và con cháu chuyển đám ma ông vô cùng đông, khăn tang trắng cả cánh đồng An Đức địa điểm ông im nghỉ ở đầu cuối cách chợ cha Tri 1 cây số.

Xem thêm: Lịch Sử 7 Bài 15 : Sự Phát Triển Kinh Tế Và Văn Hoá Thời Trần

Từ lúc Nguyễn Đình Chiểu mất cho tới nay, hàng năm đến ngày giỗ ông, dân chúng trong vùng cha Tri và nhân sĩ trí thức có lòng tin dân tộc yêu thương nước sinh sống khắp địa điểm đều tổ chức kỷ niệm ông với nhiều hình thức tưởng nhớ, mặn mà lòng yêu thương mến, một con người vượt trội cho lòng yêu thương nước cùng đạo lý làm người việt Nam, cuộc đời tuy chịu đựng nhiều khổ sở nhưng tiết cởi rất thanh cao.Cuộc đời cùng sự nghiệp thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu gắn sát với vận mệnh của giang sơn và quần chúng. # trong cả một giai đoạn lịch sử bi tráng của dân tộc. Thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu phản bội ánh trung thành biến cầm của cả 1 thời dại, tiêu biểu vượt trội cho ý thức yêu nước chống ngoại xâm của quần chúng. # ta vào nửa cuối thế kỷ 19. Nhà thơ phệ của dân tộc.

Nguyễn Đình Chiểu, xứng danh là ngọn cờ đầu của cái văn học tập yêu nước việt nam cận đại